Beweging van de kat

De kat is een zeer flexibel dier. Samen met zijn katachtige voorouders, zoals de leeuw en het luipaard deelt hij zijn lenige en soepele skelet. Bedoeld om te jagen, snel te wenden, te springen en te sluipen door smalle doorgangetjes. De spieren in het bijzonder goed gespierde lichaam zorgen voor kracht. Een unieke eigenschap van de kat zijn de intrekbare klauwen. Gewoonlijk zijn deze ingetrokken om te voorkomen dat ze afslijten, maar als het nodig is kunnen ze snel worden uitgestoken en dan zijn het scherpe instrumenten om te klimmen, te jagen en te vechten. Met dit ingenieuze lichaam is de kat een geboren jager.

Anatomie en beweging van de kat

De wervelkolom van de kat bestaat uit 7 halswervels, 13 borstwervels en 7 rugwervels en 3 lendenwervels. Het aantal staartwervels varieert van 14-28, afhankelijk van het ras. De tussenwervelschijven bevatten een kern, zijn van een sponsachtig kraakbeen en zorgen voor een soepele beweging. Bij een kat is de wervelkolom is uitzonderlijk buigzaam en stelt de kat in staat het bovenlijf tegengesteld van het onderlijf te buigen en de nek 90 graden te draaien. En iedereen kent wel het beeld van de kat die heerlijk opgerold ligt te slapen of zich dubbelvouwt in een schoenendoos. 

De 13 paar lange ribben liggen als een kooi rond het hart, longen en lever en lopen door naar achter. Hiervan zijn negen paar door kraakbeen met het borstbeen verbonden, drie paar valse ribben zijn onderaan onderling met elkaar verbonden en dan is er nog een enkel paar zwevende ribben. Het bekken en het heiligbeen en het zitbeen zijn het sluitstuk van de wervelkolom. 

Het sleutelbeen bij katten is verkleind. Hierdoor kunnen schouderbladen samen met de beide voorpoten meebewegen. Met dit mechanisme en door hun smalle borstkas zijn ze in staat om over smalle randjes te lopen. Onderaan het schouderblad zit de bovenarm met een knobbel aan de kop om te voorkomen dat het schoudergewricht uit de kom schiet. Verder bevinden zich in de voorpoten het opperarmbeen, ellebooggewricht, spaakbeen, ellepijp, middenhand en teenkootjes. De achterpoten zijn opgebouwd uit heupgewricht, dijbeen, scheenbeen, kuitbeen, spronggewricht, en ook hier de middenvoet en teenkootjes. 

Opvallend is dat een kat net als een ballerina op haar tenen loopt, waarbij alleen de bal van de voet de grond raakt. Dit zorgt ervoor dat de kat zich snel kan voortbewegen.  

Bot bestaat uit dynamisch en actief weefsel. Voeding met voldoende eiwitten, vitamine C, vitamine D, vitamine A, magnesium en calcium, zorgt voor sterke botten. Voldoende beweging is de andere belangrijke voorwaarde voor gezonde en sterke botten van een kat.  

Een gewricht vormt het scharnierpunt tussen beenderen. Er zijn drie soorten gewrichten: het scharnier-, kogel- en draaigewricht. Kraakbeen en gewrichtsvloeistof zorgen dat de beweging van de hond soepel en glad verloopt en functioneert als schokbreker. De banden- ofwel ligamenten houden het gewricht bij elkaar. 

Sluipen en springen 

Katten bewegen zich voorwaarts met hun sterke achterpoten. De voorpoten hebben voornamelijk een ondersteunende en remmende functie. Gewoonlijk bewegen katten zich in een rustig tempo maar ze kunnen ook extreem langzaam en beheerst bewegen als dit nodig is om een prooi te besluipen.  

Rennen doet een kat in de vorm van een serie halve sprongen. Ze gaan maar zelden zo snel dat voor- en achterpoten elkaar onder het lichaam kruisen, zoals een echt snelle loper zoals het jachtluipaard doet. Net als een luipaard houdt een kat de sprint maar kort vol en kiest het dier om te ontsnappen of om een prooi te vangen, eerder voor springen dan voor rennen.  

Bewegen houd je kat fysiek en mentaal gezond 

Katten die bewegen voelen zich fit, gezond en tevreden. Jonge dieren in de kracht van hun leven hebben meer beweging nodig en kunnen meer aan dan katten op leeftijd. Behalve fysieke beweging hebben veel dieren ook baat bij mentale stimulatie. Dus niet alleen bezig zijn met hun lijf, maar ook met hun ‘koppie’. 

Een kat vindt het heerlijk om te worden uitgedaagd met speeltjes zoals een balletje, of een bolletje wol dat hij zal bespringen als een prooi, maar ook het peuteren van iets lekkers uit een koker houdt het dier geestelijk en lichamelijk bezig. 

Omkeerreflex

Als een kat van grote hoogte valt draait hij zich van nature om zodat de voetzolen als eerste de klap opvangen. Dit gaat reflexmatig. De hele draai kan binnen een hoogte van 60 cm gebeuren, afhankelijk van en soepele wervelkolom, een goed functionerend evenwichtsorgaan en een veerkrachtig spierstelsel. 

Bewegingsproblemen kat

Als een kat ineens niet meer van de vensterbank springt, beweging vermijdt of extreem likgedrag bij de flanken begint te vertonen, kan dat een teken zijn dat het dier pijn lijdt. Ook lusteloosheid, mauwen bij optillen en verminderde vachtverzorging zijn signalen van pijn. Het lastige is dat een kat dat niet snel zal laten merken dat het pijn heeft. Een veel voorkomende aandoening van de kat is artrose. Ook hernia’s komen voor bij de kat. 

Artrose

Artrose is een kraakbeenbeschadiging in het gewricht die ontstaat door een afname van de kwaliteit van het kraakbeen. Oorzaak kan zijn de leeftijd, een trauma, een over-of verkeerde belasting, maar kan ook ontstaan door een te kort aan bewegen. Het gewricht wordt pijnlijk en minder soepel. In de volksmond noemt men artrose ook wel slijtage. Artrose is een chronische degeneratieve aandoening: de opgetreden schade kan in principe niet worden genezen, wel kan door een juiste behandeling het degeneratieproces worden vertraagd. 

Artritis

Artritis is een ontsteking van het gewricht dat kan ontstaan door een verkeerde beweging door de hond (aseptische artritis) of doordat er door een wond bacteriën in het gewricht dringen (sceptische artritis). Artritis is erg pijnlijk voor een kat. 

Wanneer een gewricht niet soepel kan bewegen, zal er in dit gewricht een reactie optreden om dit te compenseren. Het lichaam probeert dit probleem zelf op te lossen door aanmaak van nieuw bot. 

Hernia

Bij een hernia drukt de uitpuilende kern van de tussenwervelschijf tegen het ruggenmerg en de uittredende zenuwen. Dit geeft symptomen zoals verlamming, forse pijn, dronkenmansgang of een stijve nek.  

De behandeling van een halshernia bestaat vooral uit rust en medicatie, en hoeft zelden geopereerd te worden. Bij de middenrug hernia zal door de ernst van de klachten vaker geopereerd worden. De behandeling voor de lagerug hernia bestaat in eerste instantie vooral uit rust en gecontroleerde beweging met medicatie. Als dat niet helpt zijn er diverse chirurgische behandelmogelijkheden. 

Blessures

Vaak hebben deze dieren zich verstapt tijdens het spelen of hebben zij een trauma opgelopen door ongelukken zoals aanrijdingen. De dieren worden bij de dierenarts aangeboden met een plotselinge kreupelheid die langdurig aanhoudt. 

Bij patellaluxatie schiet de patella (knieschijf) steeds van zijn plaats. Normaal ligt deze in een kraakbeensleuf aan het onderste gedeelte van het bovenbeen. Een patella luxatie kan optreden door een trauma en lichamelijke afwijkingen, maar ook een erfelijke factor kan de oorzaak zijn. 

Stel de juiste diagnose bij een verstoorde beweging van de kat

Bij Puurnatuur.nl behandelen we doelgericht de oorzaak van de problemen, en niet enkel de symptomen. Als een echte dierapotheker. Dat is de groene lijn die door alle adviezen op het gebied van de beweging van de hond heen loopt, net als andere onderdelen van onze site. Op zoek naar de oorzaak zijn de volgende vragen van belang:  

  • Is de klacht acuut of geleidelijk ontstaan?  
  • Zijn er pijnsignalen of is er sprake van veranderd gedrag? 
  • Was er sprake van een trauma of verkeerde beweging van de kat?  
  • Is er pijn en wordt de pijn veroorzaakt door bot(vlies), spier, pees of gewricht? 
  • Is er sprake van een zwelling en warmte?  
  • Is de pijn er alleen tijdens beweging of ook in rust? Is het in de kattenbak komen een probleem geworden? 
  • Zijn er startpijnen en nemen die af na een poosje bewegen?  

Totaalbehandeling bij blessures 

Preventief zijn er bouwstoffen en mineralen die het bewegingsapparaat ondersteunen en de kat soepel laten bewegen. Deze stoffen bevorderen het herstel van de aangedane structuur. Vitaminen- en mineralen, kruiden, olie en andere bouwstoffen zorgen voor een goede basis. 

Kruidenpreparaten, homeopathie en fytotherapie met medicinale druppels van planten (extracten) ondersteunen het zelfherstellende vermogen van het lichaam. 

  • Arnica montana is een resorptiemiddel van bloed, dat tevens ontstekingsremmend werkt. 
  • Ruta graveolens heeft een positieve invloed op het herstel van spier- en peesweefsel en beenvlies. 
  • Symphytum bevordert de genezing van botletsel en wonden, en voorkomt vorming van wild vlees. 

Voedingssupplementen met de volgende bouwstoffen ondersteunen het bewegingsstelsel: 

  • Glucosamine bevordert de regeneratie van beschadigd gewrichtskraakbeen en bestrijdt ontstekingsprocessen in de gewrichten. Het is de bouwsteen voor alle aminosuikers en wordt ingezet bij degeneratieve gewrichtsaandoeningen als artrose, artritis en reumatische aandoeningen. 
  • Magnesium, calcium en fosfor zijn bouwstenen voor botten en gewrichten en spelen een belangrijke rol bij de opbouw van bindweefsel. Magnesium werkt ook ontspannend op de spieren en biedt daardoor verlichting bij pijn. 
  • Methyl Sulfonyl Methaan of MSM ondersteunt de opbouw van kraakbeen en bevordert de stofwisseling. Daarnaast werkt het pijnstillend op spieren en gewrichten en gaat het ontstekingen tegen. 

Weetjes bij bewegen kat

Scheutje olie!

Het is wetenschappelijk aangetoond dat een scheutje visolie met Omega-3 met een hoog gehalte aan EPA- en DHA vetzuren olie over het eten de gewrichten van een kat met artritis sterk verbeterd. Ook vertraagt de DHA in de visolie de degeneratie van kraakbeen bij artrose. 

Daarnaast gaat het ontstekingsprocessen tegen. Het is vooral belangrijk dat de verhouding tussen Omega-3 en Omega-6 goed is. Over het algemeen krijgen dieren via hun dagelijkse voeding ruim voldoende Omega-6 binnen en in verhouding té weinig Omega-3 wat juist de ontstekingsprocessen weer kan bevorderen. Geef daarom alleen een Omega-3 supplement met een hoge EPA en DHA.   

Gezond gewicht

Houd je kat op een gezond gewicht: overgewicht leidt tot bewegingsproblemen: de gewrichten raken structureel overbelast. Aanpassing voeding en beweging is dan een belangrijke maatregel. 

Bij een kat die niet meer wil eten kan ook een bewegingsprobleem de oorzaak zijn van het gedrag, doordat bijvoorbeeld vooroverbuigen te pijnlijk is geworden. 

Kat ineens onzindelijk?

Wees alert op bewegingsproblemen als je kat ineens onzindelijk wordt. Mogelijk dat het over de rand stappen van de kattenbak te pijnlijk is geworden voor de kat. 

Eerste hulp bij botbreuken 

Helaas  komen botbreuken vaak voor bij katten.  Veelal gaat het om een gebroken poot, gebroken bekken of gebroken heup maar ook botbreuken van de wervelkolom of schedel komen voor. Is je kat aangereden of gevallen en je twijfelt of er sprake is van een botfractuur? Probeer de kat zo min mogelijk te bewegen en breng hem of haar met spoed naar een dierenarts. Let daarbij ook goed op je eigen veiligheid, want door de pijn en schrik kan je kat wel eens flink uithalen of bijten

Deel deze pagina:


Bezorgd over uw privacy?